Yazar Arşivleri: muysal

Yaşadığınız mekân değerlidir, her metrekaresinden keyif almak için ferah ve dingin, küçük bir bahçe tasarlayabilirsiniz. Ünlü bahçe tasarımcısı Jay Sifford’un da dediği gibi, ‘Bahçeniz size ne fısıldıyor? Onu dinlemelisiniz.’

Mimar A.Ozan Ekşi

Betonlaşan şehirlerde yaşarken yeşil alanlara da özlemimiz artıyor. Bunun için sahip olduğumuz her metrekarenin keyfini sürmeye çalışmanız akıllıca bir davranış. Pencere pervazı, çatı terası, balkon ya da giriş katındaki avlu alan… Mevcut alanları değerlendirmek için her noktayı mercek altına alın; açık hava mekânlarını kullanmanın, evinizin sınırlarını genişletmenin keyifli yollarını arayın.

Bahçe denilince akla, uçsuz bucaksız çim alanlar, oturma bölümleri, ağaçlar, çiçek tarhlarının yer aldığı büyük metrekareler gelebilir. Ama amacınız her metrekareyi yeşille buluşturmak olduğu için, sahip olduğunuz alanı bu görüntüyle, metrekaresine aldırış etmeden hayal edin. Küçük bahçe için hayalinizi küçültmeyin, aksine bahçenizin boyutuna göre şekillendirin. Unutmayın ki bahçe sizin için var! Heyecan verici bir etki yaratmak içi çok çeşitli tasarım unsur ve teknikleri kullanılabilirsiniz. Elinizde sahip olduğunuz küçük alanın hem görsel, hem de pratik açılardan potansiyelini fark etmenin anahtarı, tasarımıdır. Tasarım planlamayı ve elinizdeki mekânı eviniz ve çevresine olduğu kadar yaşam tarzınıza da uygun bir biçimde düzenlemeyi kapsar. En büyük yardımcınız hiç kuşkusuz bitkiler! Bahçe tasarımında elbette heykel, su öğelerini ve aksesuarları unutmamalısınız. Renk ve dokuları mekâna uygun kullandığınız zaman bahçede ferah bir görüntü yakalarsınız. İşin içine gece aydınlatmasını da dahil edince, bu bahçeye büyüleyici bir etki yapabilir.

Yaşadığınız mekân değerlidir, her metrekaresinden keyif almak için ferah ve dingin, küçük bir bahçe tasarlayabilirsiniz. Ünlü bahçe tasarımcısı Jay Sifford’un da dediği gibi, “Bahçeniz size ne fısıldıyor? Onu dinlemelisiniz.” Bahçenizin iklimine, metrekaresine uygun tasarımlar seçmelisiniz. Aksi durumda karmaşadan başka bir şey elde etmezsiniz. Örneğin bahçenizi çevreleyen yüksek duvarlarınız varsa, sarmaşıklarla duvar cephesini yeşil bir duvara dönüştürebilirsiniz. Hatta, çim alanla buluşmasıyla daha geniş bir görüntü verir. Bu uygulama sayesinde bahçede duvarın hakimiyetini azaltacağınız ferah bir mekâna kavuşabilirsiniz. Duvar çözümleri arasında uygun saksılarla da yeşil bir doku oluşturmanız mümkün. Yer yer hedera helix, çarkıfelek gibi sarmaşıklarla çeşitli çiçekler veya her dem yeşil bitkiler kullanabilirsiniz.

Küçük bahçede arazinin kot farkıyla oynayamadığınız için bitki düzenlemesinde aradığınız yükseltileri saksılarla sağlayabilirsiniz. Bu sayede, farklı bitki türlerini bir arada tasarımınıza ekleyebilirsiniz. Aynı zamanda her bitkinin toprak, su, güneş-gölge, yani konum isteği farklılık gösterir. Aynı toprakta her bitkiyi yetiştirmek uygun olmayabilir. Bitkiler türlerine göre farklı toprak ister. Yetiştirdiğiniz türlerin isteklerine uygun toprak kullanabilmek için saksılardan yararlanabilirsiniz. Hassas türleri yetiştirmek için de saksı kullanımı büyük önem taşır. Yaşadığınız yere göre bazı türleri kışın kapalı yerde koruma altına almanız gerekebilir. İşte bu durumda limon, kumkuat, mandalina gibi ağaç formlu bitkileri saksıda yetiştirmek size kolaylık sağlar. Saksı kullanımı bitki düzenlemelerinde de fark yaratacaktır. Farklı saksı boylarını bir arada kullanarak bitki düzenlemesine hacim katabilirsiniz. Sarkık çiçekleri de yine bahçede duvar üstüne veya sütunlara yerleştirebilirsiniz. Kanayan kalpler, küpe çiçekleri, sardunya, hedera helix gibi türler saksı içinde oldukça dekoratif görünür. Oturma grubunun yer aldığı sert zemin çevresine de yine saksı bitkileriyle hareket kazandırabilirsiniz. Saksı dizilimini gerçekleştirirken büyüklüğüne ve formuna dikkat edin.

Farklı birçok türü yetiştirebileceğinizi unutmayın. Çiçek, çalı, ağaççık, sarmaşık türleri seçenekleriniz arasında yer alabilir. Küçük bahçeler için önemli bir detay da farklı türleri yetiştirmek isterken tasarım kargaşasına yol açmamalısınız. Az ve öz bitki türleri tercih ederek rahat nefes alacağınız alanlara imza atabilirsiniz. Peyzaj mimarı John Brookes’ a göre, küçük bahçenizin tarzını belirleyen, tasarımda kullandığınız şekiller ve bu şekillerin oluşturduğu desenlerdir. Mekâna, geleneksel, klasik bir görünüm katan şekillerin sayısız, değişik simetrilerle düzenlenebildiği görülür. Diğer taraftan da şekillerin asimetrik düzenlenmesi soyut, modern bir tarz yaratır. Her ikisi de farklı durumlara uygundur. Bahçede tasarım stilinize uygun olarak her noktayı değerlendirirken bu detayları dikkate almalısınız. Aynı zamanda da yeşil dokuyu nerelere daha fazla ekleyebileceğinize dair keşifler yapın.

Keyfini çıkarmak için tasarımınızda alanınızın büyüklüğüne göre boş ve dolu alanları dengelemelisiniz. Çiçek tarhları, her dem yeşil bitkilerin yer aldığı yeşil alan ve oturma alanları gibi… Bu noktalarda kullanacağınız mobilya seçiminde alanınızın büyüklüğüne dikkat edin. Ferforje küçük bir masa ve sandalyeler kullanabilirsiniz. Geniş alan kaplayan rattan grupları ise listenize sakın ola eklemeyin. Bu alanda açık hava odası yaratıyorsunuz, dolaşım alanlarını belirleyin ve tasarımınıza ona göre şekil verin. Yan aksesuarlar da bahçe tasarımının olmazsa olmazlarıdır. Bambu çit arasında yükselen bir heykel, ayna toplar veya su havuzları gibi… Hangisini kullanacaksanız mutlaka boyutları kullanım yerinde dengeli bir görüntü oluşturmalıdır. Hatta mobilyanıza uygun malzemeden basamaklı saksılıklar da yine bitki düzenlemelerinde kullanılabilir. Görüntü kapamak istediğiniz noktalarda her dem yeşil ve boylu bitkiler tercih edebilirsiniz. Bambu, viburnum, alev ağacı çit görevini görür ve size yeşil bir duvar oluşturur.

Son yıllarda projeler arttıkça yeni malzeme çözümleri de peş peşe listeye ekleniyor. Mekanların yaşama sürecini etkileyen, tarzlarını belirlemede önemli rol oynayan bu yeni çözümleri tanıyalım.

Mimar A.Ozan Ekşi

Malzemeler:

Artık insanlar, yaşama alanı, mutfak ve yemek yeme arasında daha etkileşimli bir ilişki arıyorlar. Ahşap, bronz, kum, taş, mermer veya en basit haliyle sıva ve boya gibi geleneksel doğal malzemeler tüm mekanların ortak dilini oluşturuyor. Maalesef minimalist yapımın ortaya çıkardığı bir durum bu. Fakat güzel olan şu ki, yeni inşaat teknolojileri bu malzemelerin sıra dışı biçimlerde kullanılmasına daha fazla olanak tanıyor.  Tıpkı bu malzemeleri daha özgürce şekillendirebileceğimiz lazer kesim veya CNC teknolojileri gibi… Diğer yandan teknolojik gelişmeler, malzemede mühendisliğin rolü, betonu farklı şekilde işleyebilmenin, mobilya ve iç mekân tasarım öğelerinde kreatif kullanımın yolunu açtı, betonarmeye bakış açısını değiştirdi. Aynı zamanda betonla keçe, fiber ve ahşap elementler birleştirilerek ortaya daha konforlu, sıcak ve kullanışlı mobilyalar, beton tasarımlarında kullanılabileceğini düşünemediğimiz aydınlatma elemanları bile üretilebiliyor. Soğuk etkisi olan betonu bir projede kullanırken onu tamamlayan sıcak ve doğal malzemeleri de işlemek gerek. Yaşamımızın tartışılmaz bir parçası olan bitki ve ağaçları yeşil duvarlar, üniteler boyutunda kullanmayı tercih ederek onları da bir tasarım öğesi haline getiriyoruz. İç mimaride, dijital baskılar kullanmak veya meşe parça bulmak için kereste depolarına ya da güzel mermer parçalar seçebileceğimiz taş depolara gitmek mimarları artık çok heyecanlandırmıyor. Aslında eski yapılardan kurtarılmış malzemeler, örneğin bütün bir eski merdiven veya soyulmuş ahşap giydirme daha fazla mücadele ve merak uyandırıyor.  Doğal taş, brüt beton, cam gibi malzemeler bizim tasarım dilimizin vazgeçilmez unsurları olarak yer alıyor ve işverenler de bu doğrultuda tasarımlar bekliyor.

Başka bir nokta ise, iç mekân tasarımlarında, kent içindeki eski dönüştürülecek mekânların yeniden ele alınmasıyla birlikte, tasarlanmamış gibi duran mekânlar yaratma arzusunun öne çıkması. Tasarımın çeperindeki itelenmiş, biçim ve malzemelerin de sürecin parçası haline getirildiği, daha kolektif bir yaklaşım içinde kendi özgünlüğünü de yaratan bir yaklaşım olabilen, daha çok teknolojinin bu kadar hayatın içine girdiği noktada yaşam stili olarak basitlik ve rahatlığı öne çıkaran bir model. Mimari tasarımda ise doğal malzemelerin form aracılığıyla farklı bir araya gelişlerinin yarattığı etki öne çıkmakta. Özellikle de bir araya gelişlerdeki detayın ifadesinin bütüne etkisi.

Yine de bizler her zaman doğal malzeme kullanımını savunuyoruz. Ucuz ama kısa ömürlü, ‘mış gibi’ görünen malzemeler kesinlikle kullanmıyoruz. Doğal ahşap, taş, metal vazgeçilmezlerimiz.

Değişen yaşam biçimleri ve hayatımıza eklenen alanlar

Değişim, şaşırtıcı şekilde yenilikçi ve yaratıcı çözümleri beraberinde getirebilir. Bir sonraki en iyi şeyi yaratmak ve harikulade mekânlar tasarlama konusunda hepimiz aynı olanaklara sahibiz, bütçe ve hayal gücü var oldukça her şey mümkün. Bugün piyasanın, orta ve yüksek gelir seviyesine hitap eden konut projelerinde, spa veya spor tesisleri gibi uygulamaları neredeyse standart bir gereksinim gibi talep ettiğini görüyoruz. Yani yakın zamana kadar A+ evlerde ya spa, ya sinema odası ya da şarap mahzeni vardı. Fakat tüm bunlar artık lüks olarak görülmüyor. Ayrıca, artık çalışma mekânlarında da daha çok rahat çalışılabilecek, bir araya gelinebilecek, sosyalleşilebilecek veya tamamen yaptığınız işe konsantre olunabilecek, hatta gerektiğinde birlikte eğlenilebilecek mekân çeşitleri yerini alıyor. Telefon kabinleri, dinlenme alanları, kahve molası alanları ve ufak mutfakçıklar, formal ve informal toplantı alanları, oyun alanları, çeşitli özellikte birlikte veya izole çalışma alanları gibi…

Fonksiyonların iç içe geçtiği, birbirine etki ettiği mekânsal tasarımları da göz önünde bulunduracak olursak artık tekstil, yemek ve kitap bir arada veya otel lobisi, paylaşımlı ofis ve bar bir arada veya ofis, bistro, moda dükkânlarının bir arada olduğu mutant bir oluşumdan bahsedebiliriz. Bu farklı konuların birbirine mekânsal olarak etkisinin yanında, yarattığı enerji de ilgi çekici olabiliyor.

Son olarak Değişen yaşam şartları, hız, teknolojinin getirdiği farkındalık, sosyal paylaşımlar, uzun iş saatlerimiz derken hayatımızın büyük çoğunluğu evlerin dışında geçer oldu. Evlerde başlarda kullanılan sonra kaderine terk edilen spor salonu, sinema salonu ve spa gibi alanlar artık baştan bilinçli olarak istenmiyor. Buna karşılık kütüphane kullanımı arttı, çalışma veya hobi faaliyetleri için yer ayrılıyor evlerde artık. İnternet ve teknolojinin hayatımızdaki güçlü etkisiyle ofis mekânları mutlak rollerini ‘home office’ kavramıyla yitirdi. Konutlarımız yeniden planlayacağımız ve çalışma fonksiyonlarını da düşünerek tasarlayacağımız nitelikli mekânlar haline geldi. Bu yeni çalışma sistemiyle beraber iç mekânlara yönelen yaşam stilleri doğrultusunda konutlarda sosyal alan ihtiyaçları da doğdu. Bu yüzden hobi odaları, çalışma odaları artık konut tasarımı yaparken tasarım ekiplerinin detaylı ve kişiye özel düşünerek tasarladığı mekânlar.